Tập hai · Tập 2
Bài 6. Hồ Chí Minh – "Văn hoá phải soi đường cho quốc dân đi"Ngữ văn 12 · Kết nối tri thức với cuộc sống
Ghi nhớ trọng tâm
- Quan điểm sáng tác của Hồ Chí Minh: văn chương là vũ khí phục vụ cách mạng, đề cao tính chân thật và tính dân tộc, luôn xác định rõ viết cho ai, viết để làm gì, viết cái gì và viết thế nào.
- Di sản gồm văn chính luận, truyện và kí, thơ (chữ Hán và tiếng Việt); phong cách đa dạng mà thống nhất: chính luận sắc bén, truyện kí châm biếm hiện đại, thơ hàm súc kết hợp cổ điển và hiện đại.
- "Tuyên ngôn Độc lập" là văn chính luận mẫu mực: cơ sở pháp lí và chính nghĩa, cơ sở thực tế, lời tuyên bố; lập luận chặt, bằng chứng xác thực, giọng vừa đanh thép vừa xúc động.
- "Mộ", "Nguyên tiêu" là thơ chữ Hán: đối chiếu phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ; chú ý thi liệu cổ, bút pháp chấm phá hoà với tinh thần lạc quan, hướng về sự sống và con người.
- "Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu" là truyện châm biếm: dùng hư cấu, giọng mỉa mai và phép đối lập để lột trần kẻ thực dân, đề cao khí phách người chí sĩ yêu nước.
- Tăng tính khẳng định, phủ định: dùng từ ngữ khẳng định mạnh, hai lần phủ định để khẳng định (không thể không), câu hỏi tu từ, phép lặp cấu trúc, phép liệt kê.
Lỗi hay gặp
- Thuộc nội dung "Tuyên ngôn Độc lập" nhưng không chỉ ra được cấu trúc lập luận và tác dụng của việc trích dẫn tuyên ngôn của Mỹ và Pháp.
- Phân tích thơ chữ Hán chỉ dựa vào bản dịch thơ, bỏ sót những chữ then chốt ở phiên âm và dịch nghĩa.
- Báo cáo dự án thiếu phân công, tiến trình và minh chứng sản phẩm, chỉ kể chung chung "nhóm đã làm".
Cách học bài này
Vẽ sơ đồ lập luận "Tuyên ngôn Độc lập" thành ba khối: cơ sở pháp lí, cơ sở thực tế, lời tuyên bố. Với thơ chữ Hán, chép ba dòng song song (phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ) và khoanh chỗ bản dịch làm mất ý để thấy rõ nghệ thuật nguyên tác.
Luyện thêm 10 câu, chấm ngay:
Văn bản nghị luậnBáo cáo kết quả bài tập dự ánVăn bản đọc
- Tác gia: Hồ Chí Minh
- Văn bản 1: Tuyên ngôn Độc lập (Hồ Chí Minh)
- Văn bản 2: Mộ (Chiều tối), Nguyên tiêu (Rằm tháng giêng) (Hồ Chí Minh)
- Văn bản 3: Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu (Nguyễn Ái Quốc)
- Thực hành đọc: Vọng nguyệt (Ngắm trăng), Cảnh khuya (Hồ Chí Minh)
Thực hành và kĩ năng
- Thực hành tiếng Việt: Một số biện pháp làm tăng tính khẳng định, phủ định trong văn bản nghị luận · trang 27
- Viết: Báo cáo kết quả của bài tập dự án
- Nói và nghe: Trình bày kết quả của bài tập dự án
Gia sư AI theo bài này
Gõ đề bài, gửi ảnh chụp đề, bấm micro để nói, hoặc thử một câu mẫu:
Phần ghi nhớ, lỗi hay gặp và cách học do THAYTRO tự biên soạn. Đề bài nguyên văn nằm trong sách của em; web không đăng nội dung sách giáo khoa. Số trang có thể lệch đôi chút giữa các lần in, em cứ chụp đúng đề trong sách mình đang dùng.